Kino? Czy mnie słychać? | cykl: KINO W MIEŚCIE. MIASTO W KINIE

Koniec ery milczenia to była naprawdę… głośna sprawa! Maria Dąbrowska zanotowała w dzienniku 19 marca 1930 roku: 𝑊𝑐𝑧𝑜𝑟𝑎𝑗 𝑏𝑦𝑙𝑖𝑠́𝑚𝑦 𝑛𝑎 𝑓𝑖𝑙𝑚𝑖𝑒 𝑐𝑎ł𝑘𝑜𝑤𝑖𝑐𝑖𝑒 𝑚𝑜́𝑤𝑖𝑜𝑛𝑦𝑚. 𝐵𝑎𝑟𝑑𝑧𝑜 𝑡𝑜 𝑏𝑟𝑧𝑦𝑑𝑘𝑖𝑒. Stanowczo protestował pisarz, publicysta Adolf Nowaczyński w artykule „Niech nadal będzie Wielkim Niemową” („Kino dla Wszystkich” 1929, nr 81): 𝐶𝑎ł𝑎 𝑠𝑎𝑡𝑦𝑠𝑓𝑎𝑘𝑐𝑗𝑎 𝑤 𝑡𝑦𝑚, 𝑧̇𝑒 𝑠𝑖𝑒̨ 𝑡𝑎𝑚 𝑛𝑎 𝑒𝑘𝑟𝑎𝑛𝑖𝑒 𝑟𝑢𝑠𝑧𝑎𝑗𝑎̨, 𝑘𝑜𝑐ℎ𝑎𝑗𝑎̨, 𝑝𝑜𝑑𝑝𝑎𝑡𝑟𝑢𝑗𝑎̨, 𝑜𝑠𝑧𝑢𝑘𝑢𝑗𝑎̨, 𝑛𝑖𝑒𝑛𝑎𝑤𝑖𝑑𝑧𝑎̨, 𝑡ł𝑢𝑘𝑎̨, 𝑏𝑖𝑗𝑎̨, 𝑚𝑜𝑟𝑑𝑢𝑗𝑎̨… 𝑎𝑙𝑒 𝑧̇𝑒 𝑟𝑜𝑏𝑖𝑎̨ 𝑡𝑜 𝑤𝑠𝑧𝑦𝑠𝑡𝑘𝑜 𝑛𝑎 𝑐𝑖𝑐ℎ𝑜, 𝑚𝑖𝑙𝑐𝑧𝑎̨𝑐𝑜, 𝑛𝑖𝑒 𝑔𝑎𝑑𝑎𝑗𝑎̨𝑐 𝑡𝑟𝑧𝑦 𝑝𝑜 𝑡𝑟𝑧𝑦, 𝑛𝑖𝑒 𝑝𝑙𝑜𝑡𝑎̨𝑐, 𝑐𝑜 𝑠́𝑙𝑖𝑛𝑎 𝑛𝑎 𝑜𝑧𝑜́𝑟 𝑝𝑟𝑧𝑦𝑛𝑖𝑒𝑠𝑖𝑒. Mówiono, że film mówiony niepotrzebnie konkuruje z teatrem. Przeciwko dźwiękowej nowince protestowali kiniarze, którzy musieli dostosować sale do wymogów kina dźwiękowego. Niepewni swej pracy byli też taperzy. Jednakże ze ścieżki dźwiękowej nie było już odwrotu. W Warszawie nową erę zainaugurował 27 września 1929 roku pokaz „Śpiewającego błazna” z Alem Jolsonem w kinie Splendid. Ówczesny „Kurier Warszawski” zachwycał się: 𝑁𝑎𝑟𝑒𝑠𝑧𝑐𝑖𝑒 𝑢𝑠ł𝑦𝑠𝑧𝑦 𝑖 𝑧𝑜𝑏𝑎𝑐𝑧𝑦 𝑊𝑎𝑟𝑠𝑧𝑎𝑤𝑎, 𝑗𝑎𝑘 𝑔𝑒𝑛𝑖𝑎𝑙𝑛𝑦 𝑠́𝑝𝑖𝑒𝑤𝑎𝑘 𝑖 𝑎𝑘𝑡𝑜𝑟, 𝑠ł𝑜𝑛́𝑐𝑒 𝑓𝑖𝑙𝑚𝑜𝑤𝑒𝑗 𝐴𝑚𝑒𝑟𝑦𝑘𝑖 𝐴𝐿 𝐽𝑂𝐿𝑆𝑂𝑁 𝑝𝑜𝑟𝑦𝑤𝑎 𝑠𝑤𝑦𝑚 𝑐𝑢𝑑𝑜𝑤𝑛𝑦𝑚 𝑔ł𝑜𝑠𝑒𝑚”. Dźwięk zmieniał nie tylko filmy, ale też same kina. Jednym z pierwszych warszawskich kin zaprojektowanych z myślą o nowej technologii był „Atlantic” przy ulicy Chmielnej 33, otwarty w 1930 roku. I od tej pory kino miało już coś do powiedzenia! O narodzinach filmu dźwiękowego, kulisach pierwszych produkcji, aktorach, którzy przeszli – lub nie – próbę dźwięku, a także o entuzjastach i przeciwnikach filmu mówionego opowie Barbara Giza. Koncepcja i prowadzenie: Urszula Urzędowska 📅 𝟐𝟔.𝟏𝟏.𝟐𝟎𝟐𝟔, 𝐠. 𝟏𝟖:𝟎𝟎 | 𝐁𝐚𝐫𝐛𝐚𝐫𝐚 𝐆𝐢𝐳𝐚 𝐊𝐢𝐧𝐨? 𝐂𝐳𝐲 𝐦𝐧𝐢𝐞 𝐬ł𝐲𝐜𝐡𝐚𝐜́? – 𝐡𝐢𝐬𝐭𝐨𝐫𝐢𝐚 𝐩𝐫𝐳𝐞ł𝐨𝐦𝐮 𝐝𝐳́𝐰𝐢𝐞̨𝐤𝐨𝐰𝐞𝐠𝐨 🎥🎥🎥 𝐁𝐚𝐫𝐛𝐚𝐫𝐚 𝐆𝐢𝐳𝐚 – dr hab., profesor Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie (Instytut Nauk o Komunikacji Społecznej i Mediach), zastępczyni kierownika Biblioteki Naukowej Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego w Warszawie. Bada film jako medium komunikacji społecznej: archiwa filmowe i to, co da się z nich wyczytać o instytucjach, cenzurze i publiczności, scenariusz jako tekst na pograniczu literatury i filmu, a także dziennikarstwo i piśmiennictwo filmowe. Doktorat poświęciła scenopisarstwu Tadeusza Konwickiego, habilitację – Jerzemu Stefanowi Stawińskiemu jako pisarzowi. Współredaktorka serii wydawniczych „Polscy Krytycy Filmowi” oraz „Zjazdy i narady filmowe w PRL”, sekretarz Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Badań nad Filmem i Mediami, członkini FIPRESCI i Stowarzyszenia Filmowców Polskich. Współautorka filmów dokumentalnych „Hen i wojna” (2020) i „Andrzej Mularczyk – czyim ja żyłem życiem?” (2024). Najbardziej interesuje ją to, czego w kinie nie widać: zapisy narad, niezrealizowane scenariusze, decyzje podjęte poza ekranem. 🎥🎥🎥 𝐔𝐥𝐚 𝐔𝐫𝐳𝐞̨𝐝𝐨𝐰𝐬𝐤𝐚 - dziennikarka, reporterka, prezenterka radiowa, autorka scenariuszy. Od ponad dekady na falach RMF Classic, gdzie prowadzi programy „Życie z klasą”, „Głos natury”, „Foto story” i wiele innych. Rozmawia z twórcami muzyki, nauki i kina w audycjach radiowych oraz podczas spotkań z publicznością. Prowadziła koncerty Festiwalu Muzyki Filmowej (2021, 2022, 2023, 2024) oraz Krakowskich Zaduszek Jazzowych (2023, 2025). Współpracuje z Toruńską Orkiestrą Symfoniczną przy cyklach „ROMANTIC(T)OS” i „Jesienna Maestria”. Z Sinfoniettą Cracovią współtworzyła cykl „Roztańczona Sinfonietka”, który otrzymał Nagrodę Rodziców w Plebiscycie Słoneczniki w kategorii muzyka (2025). Na Festiwalu Kina Organowego w Lubinie (2024, 2025, 2026) opowiada o czasach kina niemego 🎬 Spotkanie „Kino? Czy mnie słychać? – historia przełomu dźwiękowego?” odbywa się w ramach cyklu „MIASTO W KINIE. KINO W MIEŚCIE – filmowa podróż przez Warszawę i dzieje kina”. W 2026 roku świętujemy 130 rocznicę pierwszych pokazów kinematograficznych na ziemiach polskich. To doskonała okazja, aby opowiedzieć dzieje kina i obsadzić Warszawę w pierwszoplanowej roli. W tym ujęciu stolica będzie sceną dla pionierów i wynalazców, właścicieli kinematografów, wizjonerów i przedsiębiorców, budujących pierwsze filmowe imperia, a także dla gwiazd kina oraz warszawskiej publiczności. To filmowa podróż, w której kinowy projektor stanie się…wehikułem czasu. Organizator: DSH Patroni medialni: Legalna Kultura, Radio RMF Classic Fot. NAC, Polona/Biblioteka Narodowa 🎬 MIASTO W KINIE. KINO W MIEŚCIE – zarezerwuj daty! 📅 26.11.2026, g. 18:00 Kino? Czy mnie słychać? – historia przełomu dźwiękowego | Barbara Giza 📅 10.12.2026, g. 18:00 „Kino z wielkiej płyty, czyli jak film i płyta musiały się dogadać | Jarosław Wojciechowski See less